پذیرش اعتبارنامه سفیر طالبان
بر خلاف آنچه که بسیاری از مخالفان طالبان شایعه سازی مینمودند و مسکو را در رابطه به تصمیمی که در مورد به رسمیت شناختن حکومت طالبان گرفته بود، پشیمان و نگران معرفی میکردند، روز پنجشنبه (25 جدی) طی مراسمی رسمی، ولادیمیر پوتین رئیس جمهور روسیه، اعتبارنامه 34 سفیر مقیم این کشور از جمله سفیر حکومت طالبان را پذیرفت و به شایعهسازیها و گمانهزنیهای بی اساس خاتمه داد.
مقامهای مسکو شش ماه قبل، بهمنظور توسعه و گسترش روابط همه جانبه با افغانستان و همچنان به منظور به رسمیت شناختن حکومت طالبان، نام حاکمان کابل را از فهرست گروههای تروریستی روسیه حذف نمود. با آنکه در طول این مدت شایعات و خبرهای ضد و نقیض در رابطه به تصمیم مسکو مبنی بر به رسیمت شناخت حکومت طالبان، منتشر گردیدند، ولی پذیرش اعتبارنامه سفیر طالبان توسط پوتین، نشان داد که تمام خبرها و شایعه سازی ها دروغ محض بوده و سیاست روسیه در قبال افغانستان ثابت است.
بهرغم اینکه مطبوعات و تحلیلگران در طول این مدت، تحلیلها و نظریههای مختلفی را در رابطه به عزم مسکو مبنی بر به رسمیت شناختن حکومت طالبان، مطرح و ارایه نموده است، اما یک پرسش اساسی همچنان باقی است و آن اینکه چگونه مسکو برخلاف تمام دولتهای منطقه و جهان، عزم و تصمیم قاطع و راسخ گرفته است تا حکومت طالبان را به طور کامل به رسمیت بشناسد و با کابل در سایهی احترام متقابل، تعاملات اقتصادی و سیاسی و حتی امنیتی داشته باشد؟
عزم روسیه جهت به رسیمت شناختن حکومت طالبان
ثبات در حوزهی سیاست خارجی مسکو یکی از مسائل اثبات شده است. مقامهای مسکو چه در حوزهی سیاست خارجی و چه در حوزهی سیاست های داخلیشان، هرگز اسیر پروپاگندا و شایعه سازیها نشده و همیشه با صبر و حوصله و با بررسی همهی جوانب، گام برداشته اند. به همین دلیل روسیه بر خلاف کشورهای غربی و بعضی از کشورهای منطقه، سیاست خارجی ثابت دارد و به ویژه در قبال افغانستان، همیشه با احترام متقابل رفتار کرده است.
به همین دلیل وقتی که شش ماه قبل مسکو اقدام به حذف نام طالبان از فهرست گروههای تروریستی روسیه نمود، در واقع با صبر و حوصله، گامهای اساسی را جهت به رسمیت شناختن حکومت طالبان برداشت و اینک پذیرش اعتبارنامه سفیر طالبان توسط پوتین گام مهم دیگری می باشد که در روابط رسمی کابل و مسکو برداشته شده است که بیانگرِ اینست که مسکو مسئلهی به رسیمت شناختن حکومت طالبان را بهطور کامل انجام خواهد داد.
پذیرش اعتبارنامه سفیر طالبان و اظهارات پوتین؛ افزایش اعتبار طالبان
افزون بر اینکه پوتین رئیس جمهور روسیه، اعتبار نامهی سفیر طالبان را پذیرفت، طی اظهارات صریح از افغانستان مستقل، متحد و عاری از جنگ و تروریسم نیز حمایت نمود. همانطور که پیشتر تاکید گردید که مسکو همیشه با احترام متقابل با افغانستان تعامل نموده است، رئیس جمهور روسیه نیز، «صمیمانه» علاقهمندی روسیه را نسبت به افغانستان صلح آمیز و عاری از جنگ، تروریسم و قاچاق مواد مخدر بیان داشت که بدون تردید اعتبار طالبان را در مجامع بین المللی بسیار تقویت میکند.
از طرف دیگر، پوتین پس از شی جین پینگ، رییسجمهور چین، دومین رهبر یک کشور قدرتمند است که اعتبارنامه سفیر طالبان را میپذیرد. از همینرو اکنون دو قدرت کلان نظام بین الملل اعتبارنامههای سفرای حکومت طالبان را پذیرفته اند. ارزش و اعتبار این دو اقدام بالاتر از به رسمیت شناختن حکومت طالبان از سوی چند کشور کوچک و ضعیف است. از اینرو میتوان گفت که طالبان در طول این مدت، دست آوردی فوقالعادهی داشته است که میتواند جایگاه آنها را در نظم منطقه تثبیت نماید.
نگاهی روسیه به افغانستان و طالبان
یکی از مسائلی که تا اکنون در روابط روسیه و افغانستان، چندان مورد توجه واقع نشده، مسئلهی نگاهِ مقامهای مسکو به افغانستان است. زیرا روسیه به رغم اینکه یکی از قدرتهای بزرگ نظام بین الملل است و میتواند سیاست های مقطعی و متغییر را در پیش گیرد، اما همانطور که در ابتدا مورد اشاره قرار گرفت، سیاست خارجی مسکو همیشه از ثبات برخوردار بوده و کاخ کرملین با نگاهی جیوپلیتیکی و جیواکونومیکی، با کشورهای منطقه و به ویژه افغانستان، تعامل نموده است.
از همینرو نگاه مقامهای مسکو نسبت به افغانستان، جیوپلیتیکی و جیواکونومیکی است و تحت هیچشرایطی مسائل جغرافیایی و سیاسی و به خصوص منطقهگرایی را فراموش نمیکنند. بنابراین دلیل اصلی که مسکو عزم راسخ جهت به رسمیت شناختن حکومت طالبان دارد، مسئله جیوپلیتیک و جیواکونومیک است که هرگز اجازه نمیدهد به پیروی از قدرتهای غربی و امریکا، عمل کند و یا دست کم منتظر آنها باشد.
خلاصهی کلام اینکه دستگاه دیپلماسی طالبان موفقانه عمل نموده است و با پذیرش سفرای حکومت کابل توسط دو قدرت بزرگ نظام بین الملل، جایگاه حکومت طالبان دستِ کم در نظم منطقهیی تثبیت گردیده و اگر طالبان بتواند به خواستههای مردم افغانستان مبنی بر حق تحصیل دختران و تامین حقوق برابر برای تمام اقوام، رسیدگی نمایند، بدون تردید حکومت آنها مشروعیت کامل حاصل خواهد کرد.
نقیب الله جمشید
